Chroń swoje dzieci przed zagrożeniami w internecie! Ale jak?

18 godzin tygodniowo – tyle dzieci i młodzież w Polsce spędzają na surfowaniu po internecie. Świat idzie do przodu i najmłodsi również w końcu zaczynają korzystać z sieci. Trzeba jednak zapewnić im maksymalnie bezpieczne ramy użytkowania internetu. Jak to zrobić?

Dzieci w sieci w statystykach

Badanie CBOS z końca 2018 roku pokazuje, że 87 proc. badanych mieszkających z dziećmi lub wnukami w wieku od 6 do 19 lat w jednym gospodarstwie domowym deklaruje, że przynajmniej jedno z tych dzieci korzysta z internetu. W porównaniu z wcześniej przeprowadzonym przez CBOS badaniem z 2015 roku właściwie liczba dzieci mających dostęp do sieci nie wzrosła w sposób znaczący. W lipcu 2015 roku było to 86 proc. gospodarstw domowych, w których są najmłodsi, a we wrześniu 2018 roku – 87 proc.

Najwięcej dzieci czy też młodzieży korzystającej z internetu należy do grupy wiekowej od 13 do 15 lat – 94 proc. Niewiele mniej zalicza się do przedziału wiekowego od 16 do 19 lat – 91 proc. W grupie najmłodszych dzieci, które mają od 8 do 12 lat internauci stanowią 86 proc. całości populacji dziecięcej.

Rodzice czy dziadkowie nie do końca zdają sobie sprawę z tego, że ich dzieci lub wnuki tak długo korzystają z zasobów internetu. Badani twierdzą, że przeciętnie dzieci lub młodzież spędzają w sieci:

•       14 godzin tygodniowo – dzieci w wieku od 6 do 12 lat,
•       21 godzin – młodzież z wieku od 13 do 15 lat,
•       28 godzin – młodzież w wieku od 16 do 19 lat.

Dla grupy wiekowej dzieci i młodzieży w wieku od 6 do 19 lat jest to 18 godzin tygodniowo. Ponad połowa respondentów (57 proc.) sądzi, że dzieci i wnuki mieszkające w jednym gospodarstwie domowym spędzają stanowczo zbyt wiele czasu w internecie. Przekonanie o nadużywaniu sieci dotyczy w szczególności dzieci w wieku od 13 do 15 lat. 86 proc. dorosłych ogranicza czas, jaki online spędzają dzieci w wieku od 6 do 12 lat. Podobnie czynią respondenci (75 proc. z nich) w stosunku do młodzieży w wieku od 13 do 15 roku życia.

Z jakimi treściami stykają się dzieci w internecie?

Raport „Rodzice nastolatków 3.0” opracowany przez NASK pokazuje, że w rzeczywistości rodzice niewiele wiedzą o tym, jak i kiedy ich dzieci korzystają z internetu. Przytoczony raport bazuje na ogólnopolskich badaniach, jakie zostały przeprowadzone w październiku 2018 roku na reprezentatywnej grupie rodziców dzieci w wieku szkolnym. 92 proc. badanych przekonanych było, że dziecko surfuje po sieci w godzinach popołudniowych i wieczornych, pomiędzy godz. 16 a 22, tymczasem 8 proc. nastolatków przyznało się do korzystania z internetu po godzinie 22., a nawet do rana.

Tylko 20 proc. rodziców założyło filtr rodzinny, aby skutecznie zapobiegać oglądaniu niewłaściwych treści przez pociechy. Warto poznać programy i filtry, które ograniczają ryzyko stykania się przez dziecko w internecie z niewłaściwymi treściami, przemocą, pornografią, pedofilią czy cyberprzestępczością.

Jak wybrać filtry i programy zabezpieczające dziecko w sieci?

Programy skupione pod nazwą „blokada rodzicielska internetu” są bardzo użyteczne, ponieważ są w stanie chronić nasze dzieci w sieci. Działają w ten sposób, że blokują lub ograniczają dostęp do stron, które zawierają treści i obrazy nieodpowiednie, mogące stanowić poważne zagrożenie dla rozwoju psychicznego dziecka. Rodzice powinni pełnić kontrolę nad działaniami dzieci w sieci i nad treściami, jakie do nich docierają. Blokada rodzicielska może być stosowana w wielu różnych celach. Daje dorosłym możliwość:

•       nadzorowania tego, jakie aplikacje są uruchamiane przez dziecko;
•       blokowania opcji pobierania programów i aplikacji przez dziecko bez autoryzacji od rodzica;
•       filtrowania stron internetowych pod kątem treści nieodpowiednich dla dziecka;
•       ochrony bezpieczeństwa plików i uniemożliwiania ściągania z sieci zawirusowanych plików;
•       minimalizowania ryzyka sytuacji, kiedy dziecko jest narażone na cyberataki i tzw. hejt;
•       ochrony przed kontaktem dziecka z osobami, które mogą mieć wobec niego złe zamiary;
•       kontrolowania czasu spędzanego w sieci przez dziecko.

Sposobem na kontrolowanie aktywności dziecka w sieci polecanym przez operatora internetu światłowodowego UPC jest utworzenie w systemie operacyjnym oddzielnego konta użytkownika dla dziecka. W jego ramach można aktywować kontrolę rodzicielską z wyborem odpowiednich opcji dostępnych w przeglądarce internetowej oraz w wyszukiwarce. Przed dopuszczeniem dziecka do komputera z dostępem do sieci warto upewnić się, którą z opcji można aktywować w ustawieniach rodzinnych.

Dobrym pomysłem jest pokazanie dzieciom wyszukiwarki odpowiedniej dla młodych użytkowników sieci, np. http://www.askforkids.com albo http://dzieci.wp.pl i http://kids.yahoo.com. Można również dodać do zakładki „ulubione” w przeglądarce WWW adresy stron, na które dzieci wchodzą najczęściej, co zmniejszy częstotliwość korzystania przez nie z wyszukiwarki internetowej.

Oprócz aktywowania w przeglądarce i wyszukiwarce internetowej opcji związanych z kontrolą rodzicielską można też skorzystać z dodatkowego oprogramowania filtrującego. Chroni ono nasze dzieci przed nieodpowiednimi treściami na stronach WWW. Jak wybrać taki program? Warto wejść na stronę projektu SIP-Bench powstałego przy udziale Komisji Europejskiej, gdzie przebadano ponad 30 różnych programów do kontroli rodzicielskiej oraz programy antyspamowe w celu zbadania ich efektywności w ochronie dzieci w wieku od 6 do 16 lat przed szkodliwym wpływem różnego rodzaju aplikacji internetowych.

Wspólne surfowanie po sieci

Nie tylko same programy i filtry rodzicielskie pozwolą nam zabezpieczyć dziecko przed szkodliwym wpływem internetu. Warto też więcej czasu spędzać z dzieckiem i w miarę możliwości wspólnie odwiedzać strony WWW, jakimi interesuje się nasza pociecha. Wtedy na bieżąco będziemy mogli sprawować kontrolę nad tym, jakie treści do niej docierają.